Nationale volkssport

Een overload aan informatie leidt tot desinteresse, om de simpele reden dat het niet te overzien is. Maar als je inzoomt op een datamassa en individuele gevallen eruit haalt, krijgen de onthullingen ineens betekenis, worden ze zelfs politiek explosief. Het grootste datalek ooit, de Panama Papers, zaait langzaam maar zeker angst en paniek.

Een van de slachtoffers is David Cameron. Hij moest dit weekend door het stof nadat was gebleken dat zijn vader had geïnvesteerd in Panamese offshorefirma’s. Na veel getwijfel en gedraai maakte zoon David eind van de week bekend al zijn aandelen en belangen verkocht te hebben voordat hij minister-president werd. Hij was hiermee te laat, en de twijfels bleven. Zaterdag ging hij alsnog overstag: hij gaf toe dat dit geen goede week voor hem was geweest en publiceerde zijn belastingaangiftes vanaf 2011. Over eventuele offshoreactiviteiten kan niemand nu meer wat zeggen, maar de aangiftes maakten wel duideijk dat de familie Cameron veel geld heeft én heel handig is in het omzeilen van successierechten.

Terwijl dit in Engeland aanleiding is voor een volgende rel, wordt dergelijk gedrag in Zwitserland juist gewaardeerd. De Zwitsers maken een onbegrijpelijk onderscheid tussen belastingfraude en belastingontwijking. Het eerste is strafbaar, het tweede niet. Integendeel, optimalisering van belastingen, zoals het eufemistisch genoemd wordt, is hier een nationale volkssport.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat de gelekte files van de Panama Papers nogal eens naar Zürich voeren. Slimme juristen in het financiële hart van Zwitserland bedenken voor klanten allerlei constructies om hun belastingen te optimaliseren, waarbij ook veelvuldig gebruik is gemaakt van brievenbusfirma’s in Panama. En daar is, als je de Zwitserse manier van denken volgt, niets mis mee, integendeel, het is juist slim en handig.

Na de publicatie van de Panama Papers wachtte de Zwitserse minister van Financiën, Ueli Maurer, dan ook even af hoeveel bloed er vloeide. Toen dat mee leek te vallen, verscheen hij vrijdag voor de media. Tijdens een persconferentie verkondigde hij dat offshorefirma’s niet illegaal zijn en dat vermogende mensen het volste recht hebben om geld in dergelijke firma’s te investeren. Deze mogelijkheid moet volgens hem vooral blijven bestaan, de rijken hebben groot gelijk dat ze proberen hun belastingen te optimaliseren. En trouwens, aldus Maurer, waar maken we ons druk over, rijke mensen betalen sowieso al veel meer belasting dan anderen. Zwitserland heeft goede regels tegen witwasserij, en nog meer regelgeving, daar is hij op tegen. En daarmee basta.

Of Maurer hiermee wegkomt, is zeer de vraag. Zondag verscheen er in de Zwitserse pers weer een artikel over de Panama Papers. Ditmaal gaat het om een Amerikaan, Andrew M., die is veroordeeld voor de verkrachting van weeskinderen en is aangeklaagd wegens kinderhandel. Het geld dat hij met deze duistere zaken verdiende, sluisde hij via Zwitserland naar brievenbusfirma’s in Panama. Zo onschuldig zijn deze constructies dus ook weer niet. De transparantie die in Engeland wordt geëist, past beter bij deze tijd dan het wegkijken van Maurer. Deze Zwitserse volkssport heeft nieuwe spelregels nodig.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s