Emotionele cocktail

Sinds ik in Zwitserland woon, reis ik regelmatig op en neer tussen Amsterdam en Zürich. Voordat Zwitserland toetrad tot Schengen, vertrokken de vluchten naar Zürich vanuit vertrekhal 3. En zo stond ik op een middag tussen een groep Turken die op weg waren naar Istanbul. Vrouwen met lange gewaden en hoofddoeken, mannen met snorren, spelende kinderen. Druk pratend en gebarend schuifelden zij richting douane. Ik verstond geen woord van wat ze zeiden. Bij de douane aangekomen gingen de tassen open en kwamen de paspoorten tevoorschijn: auberginekleurig met het opschrift: ‘Europese Unie, Koninkrijk der Nederlanden’. Het waren bij nader inzien dus Nederlanders.

Als een buitenlander vijf jaar legaal in Nederland heeft gewoond, kan hij het Nederlanderschap aanvragen. Hij moet zijn eigen nationaliteit dan wel opgeven, want Nederland staat in principe geen dubbele nationaliteiten toe. Een Nederlander die vrijwillig een andere nationaliteit aanneemt, moet zijn Nederlanderschap dus ook afgeven – tenzij hij aan een aantal voorwaarden voldoet.

Waarom is Nederland als een van de weinige EU-landen zo uitgesproken tegen dubbele nationaliteiten? Deze regel is gemaakt met het oog op in Nederland wonende migranten, die moeten zich aanpassen, integreren en dus ook hun nationaliteit opgeven om Nederlander te worden. Daarbij is men even vergeten dat een grote groep migranten voor wie deze regel gemaakt is, namelijk de bijna 400.000 in Nederland wonende Marokkanen, hun nationaliteit helemaal niet kán afgeven. Maar men is nog iets anders vergeten, namelijk dat deze regelgeving vervelende gevolgen kan hebben voor Nederlanders in het buitenland. Een nationaliteit gaat samen met burgerrechten zoals stemrecht, het recht op sociale voorzieningen of het recht om onroerend goed of grond te kopen. Deze rechten kunnen belangrijk zijn als je in een ander land gaat wonen en werken, of er een bedrijf wilt starten.

De discussie over nationaliteiten is emotioneel en soms niet redelijk. Verschillende zaken worden door elkaar gehaald, zoals nationaliteit en identiteit. Kun of mag je een buitenlander dwingen uitsluitend Nederlander te zijn? Kun je iemand ‘Nederlander-af’ maken door hem zijn paspoort af te pakken? Ik denk het niet. Ik ken ex-Nederlanders die door deze bizarre regelgeving hun Nederlanderschap zijn kwijtgeraakt, maar nog steeds Nederlander in hart en ziel zijn. De staat bepaalt je identiteit niet, die hoort bij jou en kan in de loop van je leven veranderen. Mensen die in verschillende landen hebben gewoond, hebben meestal verschillende identiteiten. Dit heeft weinig te maken met de burgerrechten die aan een nationaliteit zijn gekoppeld.

Het is een complexe en emotionele cocktail, die van nationaliteit, burgerrechten en identiteit. Als mensen in hun eigen land blijven wonen, is alles duidelijk. Bij migranten, wereldburgers of hoe je ze ook wilt noemen, kan de situatie gecompliceerd worden. De Nederlandse wet- en regelgeving op dit gebied loopt achter bij de 21e eeuwse praktijk. Het lijkt mij goed hier eens een zakelijke discussie over te voeren.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s